استحباب سیاهپوشی در سوگ سالار شهیدان در فتاوی علماء

جمع کثیری از علمای اعلام و فقهای عظام شیعه ، پوشیدن لباس سیاه در عزای حضرت سیدالشهدء را نه تنها مباح بلکه مستحب شمرده اند و بعضاً این نظر را با عمل و کردار خویش نشان داده اند.

نظریه ی آیت الله العظمی حاج میرزا محمد ارباب قمی

در کتاب اربعین حسینیه می نویسد : ایام عاشورا ، ایام حزن و اندوه ائمه طاهرین ما بوده و شایسته باشد دوستان و پیروان ایشان به آداب وارده ی شرعیه عمل نمایند. چنانکه در حدیث مذکور است که حضرت کاظم (ع) بعد از هلال محرم خندان دیده نمی شدند و روز به روز آثار حزن و اندوه در صورت مبارکش افزون می شد و در خبری وارد شده: هر روز که حضرت صادق(ع) اسم حسین را می شنید تا شام ، دیگر تبسم نمی کرد و در بعضی از روایات ( البسوا ائواب الحزن) وارد شده ، پس پوشیدن جامه های سیاه و ترک خضاب مرغوب است و منافات با کراهت در غیر آن موضع ندارد .

حاج شیخ لطف الله صافی گلپایگانی

سؤال : به نظر حضرت عالی پوشیدن لباس سیاه در عزای امام حسین (ع) و دیگر امامان چنانکه از کلام صاحب حدائق استفاده می شود رجحان شرعی دارد یا خیر .

جواب : با توجه به اینکه پوشیدن لباس سیاه اشعار اهل مصیبت و علامت سوگواری و غر است، پوشیدن آن در عزای حضرت سیدالشهداء و سایر حضرات معصومین بی شبهه و بهتر و تعظیم شعائر و اعلان ولایت و برائت از اعداء آل محمد (ص) تجلیل از ایثار و فداکاری و شهادت در راه خدا، پاسداری از دین و مذهب و مصداق عناوین و جهات راجحه ی دیگر است. یکی از شعائر شیعیان در عراق در دهه ی عاشورا برافراشتن پرچم های سیاه عزا بر بالای خانه ها بود که حتی کسی که در وسط بیابان تنها در یک خانه محقر زندگی می کرد ملتزم به این اعلام عزا و سوگواری بود. یقیناً این برنامه ها و سیاه پوشیدن و سیاهپوشی کردن در و دیوار خانه ها و حسینیه ها و تکایا و مجالس که متضمن درسهای بسیار آموزنده و موجب تعالی افکار و اهداف و تبلور شعور مذهبی و انسانی است همه خوب و سبب احیاء مذهب و تحکیم علایق و روابط با خاندان رسالت و تجدید میثاق تشیع و پیروی از آن بزرگواران و محکوم کردن ظلم و استضعاف و استکبار است .

از امام صادق (ع) در مورد لباس سیاه پرسیدند در حالی که ایشان جبه و عمامه وکفش سیاهی دربر داشت . حضرت در پاسخ آنها، رشته ای از لباس خود را بدست گرفت و فرمود : « پنبه ی این لباس سیاه است ، شما دلهای خود را سفید کنید و هر چه می خواهید بپوشید»[1]

همه اینها اشاره به این است که نهی از لباس سیاه تعرض به بنی عباس بوده که آنها به پیروی از آل فرعون لباس مشکی را شعار خود قرار داده بودند و در مقام بیان حکم شرعی نیست.

خاتمه : با توجه به دلائل ارائه شده ، واضح است که پوشیدن لباس سیاه در سوگ ائمه علیهم السلام سیره و روش اهل بیت بوده و بر ما لازم است که به ایشان اقتدا کرده و با این کار محبت و علاقه ی خودمان را نسبت به آن حضرات ابراز کنیم چنانکه خداوند تبارک و تعالی نیز ما را امر به محبت و دوستی ایشان کرده است و در آنجا که می فرماید :

« قل لا أسئلکم علیه اجرا الا المودة فی القربی »

یعنی ای پیامبر به مردم بگو که در مقابل رسالت خود اجر و مزدی از شما نمی خواهم مگر دوستی و مودّت اهل بیت.

1- وسایل 4/ 385 ب 19 از لباس مصلّی ح 9.